You could put your verification ID in a comment Or, in its own meta tag Or, as one of your keywords

Cebuano Short Story: PART 2 – KAGAR NA ANG LUTHANG NI NOY TUHOY

Ang pagpabuto, susama sa pagpahungaw, maoy paagi aron makapadungog kita, makapahibalo ug makahatag ug pahimatngon sa umaabot. Matag bag-ong tuig, matag usa madani gayud ang pagtagad sa kasaba gikan sa nagkadaiyang pabuto nga madungog. Apan lahi ang mahitabo kon ang imong pabuto, sama sa luthang karaan, dili na kini madungog, maayo na lang ibutang sa sab-itanan kay kagar na sa pagka-karaan.

“Mag-unsa man ta karon sa bag-ong tuig Pangga Tuhoy? Kamingaw na gyud. Wala tay problema sa pagkaon, mainom ug uban pang mga palitonon. Apan, haw-ang man gihapon. Magsige na lang ta ug tinutukay?” pinabundak ang mga pulong ni Lea.

“Ayaw kabalaka Day Lea kay akong ipatagamtam kanimo unya ang akong gipangandaman.”

“Pero sige na man lang ko’g kadungog anang saad nimo Pangga Tuhoy, unsa klaro na gyud na?”

“Subra pas klaro, klareks gyud kaayo Day Lea. Pangandam lang gyud basin ug masobraan ka. Maputos kas pamaol.”

“Ngeek!” ni Lea pa nga daw dili makatuo sa gisulti sa iyang kapikas.

Bag-ong sulod sa salag sa kaminyoon si Lea ug Noy Tuhoy, wala pay usa ka bulan. Bisan tuod ug layo kaayo ang gintang sa ilang pangedaron, apan giluom ni Lea ang tanan kay gawas nga sapian si Noy Tuhoy, mikalma na man kuno kini sa pagkadukirok sa mga babaye. Ug nanaad kini ni Lea nga dili na gyud mousab.

Daling miligid ang mga adlaw, nakasabot si Noy Tuhoy nga lain na kaayo ug tinan-awan si Lea kaniya. Niadtong miaging semana lang may mga plato’ng nangabuak kay nihaplot kuno sa kamot ni Lea samtang iyang giayudahan ang katabang. Hasta iyang sinaligang kamisin para isuroy-suroy sa tubaan nasunog sa plantsa kay kuno nasubraan ni Lea ug utaw. Karong semanaha saba kaayo si Lea, kanunay’ng init ang ulo. Kanunay’ng managuto o dili ba manakla. Kanunay’ng mag-alindasay. Unsaon gikan sa ilang pagpuyo si Noy Tuhoy wala pa man gayud niya mahimo ang iyang buluhaton sa kaminyoon ilabi na inig tikyop sa kagabhion.

“Sus kanimo Day Lea, nangandam ko ug kusog alang sa gimbuhaton inig bagting sa taknaan isip pagsugat sa bag-ong tuig. Magpabuto tang duha.”

“Mao ba? Pundohan gyud diay ug kusog ang pagsugat sa bag-ong tuig? ni Lea nga namutang ug pahumot human makasul-ob sa iyang nayti.

“Hala Rosa ayudahi si Noy Tuhoy nimo sa iyang pagabuhaton aron dili siya mahago tigulang na ra ba ni.” sugo ni Lea sa ilang katabang.

“Sige Mam ako ang mahibalo.” tubag sa katabang.

“Makita ra nimo unya basin matingala ka. He,he,he,he.” dala pangandak ni Noy Tuhoy nga nagngisi.

“Ikaw gud basta ako maghulat ra gyud ko.” dayong talikod ni Lea aron makapadayon pagpanghindik sa kaugalingon. Naghinamhinam siya sa pabuthon ni Noy Tuhoy.

Wala madugay miabot na ang gikahinamang bag-ong tuig.

“Pangga Tuhoy, asa ka na man? Naghulat na ko sa imong saad nga magpabuto ta.”

“Day Lea, dia ko sa atong nataran.”

“Oy, naunsa ka gud? Kasingot gud nimo. Nagsige ka man ug ambak-ambak diha. Modagan-dagan pa gyud.”

“Dali na Day Lea. Mao na kini ang akong gipangandaman. Dali kuyogi ko ug dagan-dagan, liyok-liyok, ehersisyo ni. Mao ni ang pinakaimportante sa lawas pagsugat sa bag-ong tuig aron sa tibuok tuig lig-on tang duha, baskog ug makasugakod ta. Dali naa..”

“Hala sige gud. Nangita man gud ko sa imong gisulting pabuto. Kay bag-ong tuig na man.” misunod si Lea sa hangyo ni Noy Tuhoy.

Sama sa gipaabot ni Noy Tuhoy. Si Lea nananghid dayon nga mouna sa lawak. Gikapoy. Naluya. Ug nahinanok.

“Day Lea, nahuman nako.”

“Pangga Tuhoy, giduka na ko ganina. Mangatulog na lang ta.”

“Hala, sige gud. Matulog na lang pud ko.”

“Yuna pa ang imong gisulti nga atong pabuthon asa na man?”

“Mao man bitaw unta nay isulti nako nimo. Nisulay ko ug pabuto Day. Sus, pagkahiloma na gyud.”

“Pero, diin man ka nagpabuto?”

“Nagpatabang ko sa atong katabang, si Rosa. Pero bisag giunsa niya ug san-san, gipahugtan, gigamitan ug gamay’ng tubig. Daghang paagi among gibuhat aron makabuto, pero wala na gyud.”

“Unsa’y wala na?”

“Wala na gyud, nikagar na gyud Day Lea. Pero ginansiya ta kay nakaehersisyo man pud ta ganina.”

“Unsa man diay ang imong gipabuto?”

“Ay dah, kini gud akong luthang.” dala pagawas ni Noy Tuhoy sa iyang luthang. Karaan na kini. Daw gikalimtan na sa panahon. Gaay na.

“Sus, nagbinata man tawon ka oy, abi kog unsa na.” ni Lea dayong balik ug higda. Kagar na gyud ang luthang ni Noy Tuhoy. (KATAPUSAN).

Patnubay.org wishes to thank Atty James Lobedica for giving us the permission to publish this short story in our website. Atty James Lobedica is a lawyer based in Cebu City. He advocates perservation of Cebuano language and culture. He finished his Bachelor of Laws at the University of San Carlos – Cebu in 1992.